Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 24 Σεπτεμβρίου στην Ελευσίνα η εκδήλωση-αφιέρωμα στο ρεμπέτικο τραγούδι, την οποία διοργάνωσε η “ΕΛΕΥΣΙΝΑ – Τέχνες και Πολιτισμός ΑΜΚΕ “. Η βραδιά, που συνδύασε τον λόγο με τη μουσική, κορυφώθηκε με την ανάγνωση της ομιλίας του Κώστα Λυκίδη για την ιστορική διάλεξη του Μάνου Χατζιδάκι το 1949 στο Θέατρο Τέχνης.
Η Διάλεξη του 1949: Ηθική Θέση και Πολιτιστική Τομή
Η ομιλία του κ. Λυκίδη ανέδειξε τη ρηξικέλευθη σημασία της διάλεξης του Χατζιδάκι σε μια Ελλάδα που αντιμετώπιζε το ρεμπέτικο ως “μουσική του υποκόσμου” και του περιθωρίου. Ο Χατζιδάκις, με μια βαθιά ηθική θέση, υπερασπίστηκε το ρεμπέτικο ως «θησαυρό» και ως αυθεντική έκφραση της αστικής λαϊκής ψυχής.
Βασικά Σημεία από τον Λόγο του Χατζιδάκι:
- Καθολικότητα της Έκφρασης: Η κεντρική θέση του Χατζιδάκι είναι ότι το ρεμπέτικο «αφορά τον κάθε ευαίσθητο άνθρωπο, ανεξαρτήτως τάξης», υπογραμμίζοντας την καθολικότητα του πόνου και του βιώματος.
- Εξίσωση με την Έντεχνη Τέχνη: Ο συνθέτης τόλμησε να δηλώσει: «Στη μελωδική γραμμή ενός ρεμπέτικου τραγουδιού μπορεί να αναγνωρίσει κανείς τη συγκρότηση ενός Μπαχ», αποδομώντας τις ιεραρχήσεις ανάμεσα στην “υψηλή” και τη “λαϊκή” τέχνη.
- Προειδοποίηση κατά της Εμπορευματοποίησης: Ο Χατζιδάκις προέβλεψε τον κίνδυνο, τονίζοντας ότι «Η σημερινή μόδα του ρεμπέτικου απειλεί να το νεκρώσει» μετατρέποντάς το σε αποστειρωμένη καρικατούρα, μακριά από την υπαρξιακή του αλήθεια.
Η Μαγεία της Μουσικής: Ζωντανεύοντας το Ρεμπέτικο
Η ατμόσφαιρα του ρεμπέτικου ζωντάνεψε επί σκηνής, επιβεβαιώνοντας το βαθύτερο αίτημα του Χατζιδάκι: ότι η τέχνη του ρεμπέτικου μιλάει καλύτερα με τον ίδιο τον ήχο. Το κοινό είχε την ευκαιρία να μαγευτεί από τις μελωδίες και την αυθεντική ερμηνεία των εξαιρετικών μουσικών που συμμετείχαν στην εκδήλωση.
Συμμετείχαν οι Μουσικοί:
- ΓΙΩΡΓΟΣ ΖΟΡΜΠΑΣ
- ΤΑΣΟΣ ΚΑΚΛΑΜΑΝΗΣ
Οι δύο μουσικοί με το ταλέντο και την ευαισθησία τους, μετέφεραν τους παρευρισκόμενους στην εποχή της διάλεξης και στους ήχους των παλιών, ασκητικών ρεμπέτικων, φέρνοντας σε πέρας την «πράξη» που ο Χατζιδάκις είχε επιτελέσει το 1949: να ακούσουμε το ρεμπέτικο ως στάση ζωής.
Η διάλεξη του Μάνου Χατζιδάκι παραμένει ένα κείμενο βαθιάς πνευματικής αυτογνωσίας, που μας καλεί να ακούμε αλλιώς τον εαυτό μας μέσα από την παράδοση.
